- ମୁଖ୍ୟ କଣ୍ଟେଣ୍ଟ କୁ ଯାଆନ୍ତୁ
- ସ୍କ୍ରିନ୍ ରିଡର୍ ଆକ୍ସେସ୍
- ବିଟା ଭର୍ସନ
ଡିପ୍ଫେକ୍ ସ୍କାମ୍: ନିବେଶ ଠକାମୀର ନୂଆ ମୁହଁ
ଏହି ଆର୍ଟିକଲଟି ଏମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପଢାଯାଇଛି:
ରିଲ୍ସ, ଭିଡିଓ କଲ୍ ଏବଂ ଭଏସ୍ ନୋଟ୍ସର ଯୁଗରେ, ଆପଣ କିପରି ଜାଣିବେ ଯେ ଆପଣ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସହିତ କଥା ହେଉଛନ୍ତି, ସେ ପ୍ରକୃତରେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଯିଏ ସେ ହୋଇଥିବାର ଦାବି କରୁଛନ୍ତି?
ଏହି ଆର୍ଟିକଲଟି ଏମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପଢାଯାଇଛି:
ରିଲ୍ସ, ଭିଡିଓ କଲ୍ ଏବଂ ଭଏସ୍ ନୋଟ୍ସର ଯୁଗରେ, ଆପଣ କିପରି ଜାଣିବେ ଯେ ଆପଣ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସହିତ କଥା ହେଉଛନ୍ତି, ସେ ପ୍ରକୃତରେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଯିଏ ସେ ହୋଇଥିବାର ଦାବି କରୁଛନ୍ତି?
ଏବେ ଏହାକୁ କଳ୍ପନା କରନ୍ତୁ: ଆପଣଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କର ପୋର୍ଟଫୋଲିଓ ମ୍ୟାନେଜରଙ୍କ ଠାରୁ ଏକ ହ୍ୱାଟ୍ସଆପ୍ ଭିଡିଓ ମେସେଜ୍ ମିଳେ. ସେ ପରିଚିତ ଲାଗନ୍ତି, ତାଙ୍କ ସ୍ୱର ଆପଣଙ୍କ ମନେ ଥିବା ପରି ଲାଗିଥାଏ ଏବଂ ସେ ତୁରନ୍ତ ଏକ ନୂତନ ନିବେଶ ପରାମର୍ଶ ଦିଅନ୍ତି ଯାହା ମାସିକ 20% ରିଟର୍ଣ୍ଣର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦିଏ. ଆପଣ ତାଙ୍କୁ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି.
ପରଦିନ, ପ୍ରକୃତ ମ୍ୟାନେଜର ଫୋନ୍ କରନ୍ତି - ଆପଣ କ’ଣ କହୁଛନ୍ତି ତାଙ୍କର କୌଣସି ଧାରଣା ନାହିଁ.
ଆପଣଙ୍କୁ ଏବେ ଡିପ୍ଫେକ୍ କରାଯାଇଛି.
ଡିପ୍ଫେକ୍ କ’ଣ ଏବଂ ଇନଭେଷ୍ଟରମାନେ କାହିଁକି ଚିନ୍ତିତ ହେବା ଉଚିତ୍?
ଡିପ୍ଫେକ୍ ହେଉଛି ଏକ AI-ଜେନେରେଟେଡ୍ ଭିଡିଓ କିମ୍ବା ଅଡିଓ କ୍ଲିପ୍ ଯାହା ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ମୁହଁ, ଭାବପ୍ରକାଶ, ଏବଂ ସ୍ୱରକୁ ଚକିତ କଲା ଭଳି ସଠିକତା ସହିତ ନକଲ କରେ. ମୂଳତଃ ମନୋରଞ୍ଜନ ଏବଂ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଭାବ ପାଇଁ ବିକଶିତ, ଡିପ୍ଫେକ୍ ଏବେ ଠକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଇନଭେଷ୍ଟରମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତାରିତ କରିବା ଏବଂ ଟଙ୍କା ଚୋରାଇବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଛି.
2024 ରେ, ଏକ ଏମଏନସି ଫାର୍ମ ଏକ ଡିପ୍ଫେକ୍ ସ୍କାମ୍ ରିପୋର୍ଟ କରିଥିଲା ଯେଉଁଥିରେ ଏକ ବହୁରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ କମ୍ପାନୀକୁ $25 ମିଲିଅନରୁ ଅଧିକ କ୍ଷତି ହୋଇଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ଜଣେ କର୍ମଚାରୀ ଜଣେ "ବରିଷ୍ଠ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ" ଙ୍କ ଠାରୁ ଏକ ନକଲି ଭିଡିଓ କଲ୍ ପାଇବା ପରେ ଫଣ୍ଡ ଟ୍ରାନ୍ସଫର୍ କରିଥିଲେ. https://edition.cnn.com/2024/02/04/asia/deepfake-cfo-scam-hong-kong-intl-hnk
ଭାରତରେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ବିପଦ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି-ସିଇଆରଟି-ଇନ୍ (ଭାରତର ସାଇବର୍ ଇମର୍ଜେନ୍ସି ରେସପନ୍ସ ଟିମ୍) ତାହାର 2024 ସୁରକ୍ଷା ବୁଲେଟିନରେ ଡିପ୍ଫେକ୍ ଠକେଇକୁ ଏକ ଉଦୀୟମାନ ବିପଦ ଭାବରେ ଚିହ୍ନିତ କରିଥିଲା.
https://www.cert-in.org.in/s2cMainServlet?pageid=PUBVLNOTES02&VLCODE=CIAD-2024-0060
ଡିପ୍ଫେକ୍ ସ୍କାମ୍ ନିବେଶକମାନଙ୍କୁ କିପରି ଲକ୍ଷ୍ୟ କରିଥାଏ
ସ୍କାମର୍ମାନେ ପୀଡ଼ିତମାନଙ୍କୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରିବା ପାଇଁ ଆର୍ଥିକ ପରାମର୍ଶଦାତା, ଇନଫ୍ଲୁଏନ୍ସର୍, ଏପରିକି ନିୟାମକ ପରି ନକଲି ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ତିଆରି କରନ୍ତି. ସେମାନେ ସାଧାରଣତଃ ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି:
-
ସାର୍ବଜନିକ ବିଷୟବସ୍ତୁ ସ୍କ୍ରାପ୍ କରେ: ଜଣାଶୁଣା ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କର ଭିଡିଓ, ଇଣ୍ଟରଭ୍ୟୁ, ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ କ୍ଲିପ୍.
-
ମୁହଁ/ସ୍ୱର କ୍ଲୋନ୍ କରେ: ମାଗଣା କିମ୍ବା କମ୍ ମୂଲ୍ୟର AI ଟୁଲ୍ ବ୍ୟବହାର କରି.
-
ମେସେଜ୍/କଲ୍ ପଠାନ୍ତୁ: ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ବ୍ୟକ୍ତି ଭାବରେ ପଜିଙ୍ଗ୍ କରି ପୀଡ଼ିତାଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରନ୍ତୁ:
-
ଏକ ସ୍କିମ୍ କିମ୍ବା ଆଇପିଓ ରେ ତୁରନ୍ତ ନିବେଶ କରନ୍ତୁ
-
ଓଟିପି, ବ୍ୟାଙ୍କ ବିବରଣୀ କିମ୍ବା କେୱାଇସି ଡକୁମେଣ୍ଟ ଶେୟାର କରନ୍ତୁ
-
ମାଲିସିଅସ୍ ଲିଙ୍କ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିବା ଯାହା ପ୍ରକୃତ ପ୍ଲାଟଫର୍ମକୁ ନକଲ କରେ
-
ଏସବୁ ବିଶ୍ୱସନୀୟ ଲାଗେ - ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବହୁତ ବିଳମ୍ବ ନ ହୋଇଯାଏ.
ବାସ୍ତବ ଦୁନିଆର ପରିଦୃଶ୍ୟ ଯାହା ଉପରେ ଆପଣଙ୍କୁ ନଜର ରଖିବା ଉଚିତ୍
-
ଜଣେ ସମ୍ମାନିତ ଫାଇନାନ୍ସିଆଲ୍ ଇନଫ୍ଲୁଏନ୍ସରଙ୍କ ଏକ ଡିପ୍ଫେକ୍ ଭିଡିଓ ଯିଏ ଏକ ସନ୍ଦିଗ୍ଧ ନିବେଶ ଆପ୍କୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରୁଛନ୍ତି
-
"ଆପଣଙ୍କ ଆଡଭାଇଜରଙ୍କ ଠାରୁ" ଏକ ଭଏସ୍ ନୋଟ୍ ଯାହା ଆପଣଙ୍କ ଏସଆଇପି ଅପଡେଟ୍ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଓଟିପି ମାଗିବା
-
ସେବି କିମ୍ବା ଆରବିଆଇ ଅଧିକାରୀ ବୋଲି ପରିଚୟ ଦେଉଥିବା କେହି ଜଣେ ଭିଡିଓ କଲ୍ କରି, ଆପଣଙ୍କୁ ଅନୁପାଳନ ସମସ୍ୟା ବିଷୟରେ ସତର୍କ କରୁଛି ଏବଂ ତୁରନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଦାବି କରିବା
ଏପରିକି ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ ବୃତ୍ତିଗତମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ଛଳନାର ଶିକାର ହୋଇଛନ୍ତି. ଯାହା ଆପଣଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦିଏ ତାହା ଅନୁଭୂତି ନୁହେଁ, ବରଂ ସଚେତନତା.
ସ୍ମାର୍ଟ ଇନଭେଷ୍ଟର ଚେକଲିଷ୍ଟ: ଗୋଟିଏ ପାଦ ଆଗରେ ରୁହନ୍ତୁ
ଏହି ସରଳ 7-ପଏଣ୍ଟ ଆକ୍ସନ୍ ପ୍ଲାନ୍ ଜରିଆରେ ନିଜକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତୁ:
-
ଦ୍ୱିତୀୟ ଚ୍ୟାନେଲ୍ ଜରିଆରେ ଅନୁରୋଧ ଭେରିଫାଏ କରନ୍ତୁ. ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଟଙ୍କା କିମ୍ବା ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସୂଚନା ମାଗନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର କଷ୍ଟମର୍ ସପୋର୍ଟ ନମ୍ବରରେ କଲ୍ କରନ୍ତୁ.
-
କେବେ ବି ଓଟିପି, ପାସୱାର୍ଡ କିମ୍ବା ସିଭିଭି ଶେୟାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ଅନୁରୋଧ ଜଣେ ପରିଚିତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଠାରୁ ଆସିଥାଏ.
-
ହ୍ୱାଟ୍ସଆପ୍, ଏସଏମଏସ କିମ୍ବା ଇମେଲ୍ ଜରିଆରେ ପଠାଯାଇଥିବା ଲିଙ୍କ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ. ସର୍ବଦା ଅଫିସିଆଲ୍ ଆପ୍ କିମ୍ବା ୱେବସାଇଟ୍ କୁ ସିଧାସଳଖ ଭିଜିଟ୍ କରନ୍ତୁ.
-
ନିବେଶ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଆଡଭାଇଜର୍ ସେବି ପଞ୍ଜିକୃତ କି ନୁହେଁ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ..
-
ଅବାସ୍ତବ ରିଟର୍ଣ୍ଣ ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ କରନ୍ତୁ. "20% ଗ୍ୟାରେଣ୍ଟି" ଏକ ସୁଯୋଗ ନୁହେଁ - ଏହା ହେଉଛି ଏକ ଫାଶ.
-
ଆପଣଙ୍କର ଡିଜିଟାଲ୍ ଫୁଟପ୍ରିଣ୍ଟ ସର୍ବନିମ୍ନ ରଖନ୍ତୁ- ଆପଣଙ୍କର ଫଟୋ ଏବଂ ଭିଡିଓ ସର୍ବସାଧାରଣରେ ଅପଲୋଡ୍ କରିବାର ସୀମା ରଖନ୍ତୁ ଯାହାର ଅପବ୍ୟବହାର ଆପଣଙ୍କର ପରିଚୟକୁ କ୍ଲୋନ୍ କରିବା ପାଇଁ କରାଯାଇ ପାରିବ.
-
ସନ୍ଦେହଜନକ ମେସେଜ୍ ରିପୋର୍ଟ କରନ୍ତୁ cybercrime.gov.in କିମ୍ବା ଆପଣଙ୍କର ଲୋକାଲ୍ ସାଇବର୍ ପୋଲିସ୍ କୁ.
ଶେଷରେ: ସାବଧାନତାର ସହ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତୁ. ଭଲ ଭାବରେ ଭେରିଫାଏ କରନ୍ତୁ.
ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ନିବେଶକୁ ସ୍ମାର୍ଟ କରିଛି-କିନ୍ତୁ ଏହା ସ୍କାମଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଚତୁର କରିଛି. ଡିପ୍ଫେକ୍ ଏବେ ଆମ ଆଖି ଏବଂ କାନ ଉଭୟକୁ ଠକିଦେଇପାରିବ. କିନ୍ତୁ କିଛିଟା ସତର୍କତା ସହିତ, ଆମେ ଏହାକୁ ଏଡାଇପାରିବା.
ତେଣୁ ଆପଣ ଯାହା ଦେଖନ୍ତି କିମ୍ବା ଶୁଣିଛନ୍ତି ତାହା ବିଶ୍ୱାସ କରିବା ପୂର୍ବରୁ, ମନେ ରଖନ୍ତୁ:
ରହିଯାଆନ୍ତୁ. ବିଚାର କରନ୍ତୁ. ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ.
କାରଣ ଆପଣଙ୍କର ଆର୍ଥିକ ସୁରକ୍ଷା ଅନ୍ଧ ବିଶ୍ୱାସ ଠାରୁ ଅଧିକ କିଛି ଆବଶ୍ୟକ କରେ.
ଜଣେ ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଇନଭେଷ୍ଟର ହୁଅନ୍ତୁ - ସୂଚିତ ରୁହନ୍ତୁ, ସୁରକ୍ଷିତ ରୁହନ୍ତୁ.
